ლურჯი სკოლების ჯგუფი: ევროპის დაკავშირება ოკეანის გავლით
ოკეანე ჩვენი პლანეტის ყველაზე დიდი და უმნიშვნელოვანესი სისტემაა. ჯანმრთელი ოკეანე არეგულირებს კლიმატს, უზრუნველყოფს გლობალურ სასურსათო უსაფრთხოებას და ხელს უწყობს ეკონომიკურ ზრდას. მიუხედავად ამისა, ის კვლავაც დიდწილად შეუცნობელი და განათლების სისტემებში არასაკმარისად წარმოდგენილია მთელ მსოფლიოში.
ოკეანის წიგნიერება ევროპაში
ოკეანის წიგნიერების კონცეფცია ორი ათწლეულის წინ შეერთებულ შტატებში ჩამოყალიბდა, როგორც პასუხი ფორმალურ განათლებაში ოკეანთან დაკავშირებული თემების ნაკლებობაზე. 2011 წლიდან ევროპაც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ოკეანის წიგნიერების განვითარებაში, რაც დაიწყო ევროპის საზღვაო მეცნიერების პედაგოგთა ასოციაციის (EMSEA) შექმნით — კონტინენტზე პირველი ქსელით, რომელიც სრულად ეძღვნება ოკეანის შესახებ სწავლებას.
ოკეანე წიგნიერი ადამიანი აცნობიერებს ოკეანის გავლენას საკუთარ ყოველდღიურ ცხოვრებაზე, შეუძლია ოკეანთან დაკავშირებულ საკითხებზე აზრიანი და გააზრებული კომუნიკაცია და შეუძლია მიიღოს ინფორმირებული და პასუხისმგებლიანი გადაწყვეტილებები, რათა ოკეანემ მომავალშიც უზრუნველყოს დედამიწაზე სიცოცხლის შენარჩუნება.
2020 წელს ევროკომისიის საზღვაო საკითხებისა და მეთევზეობის გენერალურმა დირექტორატმა (DG MARE) წამოიწყო EU4Ocean-ის კოალიცია, რომელიც აერთიანებს ორგანიზაციებს, პროექტებსა და ინდივიდებს, რომლებიც ოკეანის წიგნიერების განვითარებას ეწევიან. კოალიციის ერთ-ერთი მთავარი საყრდენია ევროპული „ლურჯი სკოლების“ ქსელი (NEBS), რომელიც პედაგოგებს მხარს უჭერს ოკეანესთან დაკავშირებული თემების სასწავლო პროცესში ინტეგრირებაში და შთააგონებს ოკეანე წიგნიერი მოქალაქეების მომდევნო თაობის აღზრდას.
ევროპული „ლურჯი სკოლების“ ქსელი
„ლურჯი სკოლის“ იდეა პირველად 2015 წელს ჩამოყალიბდა ევროკავშირის მიერ დაფინანსებული პროექტის Sea Change ფარგლებში, რომლის მიზანი იყო ოკეანის წიგნიერების გაძლიერება ევროპის მასშტაბით. ევროპული „ლურჯი სკოლის“ კონცეფცია განვითარდა მასწავლებლებთან და პედაგოგებთან კონსულტაციების საფუძველზე და ეფუძნება ევროკავშირის სხვადასხვა ქვეყნიდან მიღებულ მრავალფეროვან საზღვაო განათლების გამოცდილებას.
ლურჯი სკოლა“ შეიძლება იყოს დაწყებითი, საშუალო ან პროფესიული (VET) საგანმანათლებლო დაწესებულება, რომელიც ოკეანის წიგნიერებისა და მდგრადობის ინტეგრირებას ახორციელებს საკუთარ სასწავლო გეგმასა და სასკოლო საქმიანობაში.
ევროპული „ლურჯი სკოლის“ სერტიფიკატის მისაღებად და ევროპული „ლურჯი სკოლების“ ქსელში (NEBS) გაწევრიანებისთვის მასწავლებლები განაცხადს წარადგენენ Maritime Forum-ის „ლურჯი სკოლების“ თემის ვებგვერდის მეშვეობით, სადაც აღწერენ ოკეანესთან დაკავშირებულ თავიანთ პროექტს და აკმაყოფილებენ დადგენილ კრიტერიუმებს.
2020 წლის ივნისიდან 2024 წლის ივნისამდე პერიოდში NEBS-მა გააერთიანა 500-ზე მეტი სკოლა ევროკავშირის ქვეყნებიდან და მის ფარგლებს გარეთაც. ქსელს მართავს NEBS-ის სამდივნო, რომელიც უზრუნველყოფს განაცხადების მართვას, ონლაინპლატფორმის ფუნქციონირებას, სასწავლო და ქსელური შეხვედრების ორგანიზებას და სხვადასხვა შესაძლებლობების გაზიარებას.
მიუხედავად ამისა, საჭირო იყო ისეთი სივრცის შექმნა, სადაც ოკეანესთან და წყალთან დაკავშირებული პროექტების განვითარებითა და განხორციელებით დაინტერესებულ მასწავლებლებს თავისუფლად შეეძლებოდათ ურთიერთობა, რესურსების გაზიარება და მსგავსად მოაზროვნე კოლეგებთან დაკავშირება. ამ მიზნით ლოგიკურ არჩევნად იქცა ევროპის სასკოლო განათლების პლატფორმაზე არსებული eTwinning-ის საზოგადოება, სადაც NEBS-ის არაერთი თანამშრომლობა უკვე დაწყებული იყო და ხშირად აკავშირებდა ევროპის სრულიად განსხვავებულ მხარეს მდებარე სკოლებს.
NEBS ევროპის სასკოლო განათლების პლატფორმაზე: რატომ არის ეს მასწავლებელთა ჯგუფი მნიშვნელოვანი
ტომაშ ორჯა, გამოცდილი eTwinning-ის ამბასადორი და მასწავლებელი, რომელმაც „ლურჯი სკოლების“ ინიციატივა პირველად პორტუგალიელი პარტნიორის მეშვეობით გაიცნო, ევროპის სასკოლო განათლების პლატფორმაზე „ლურჯი სკოლების“ ჯგუფის ინიციატორი გახდა.
ტომაშის თქმით:
„თუ ასწავლით ნებისმიერ საგანს — მეცნიერებიდან ენებამდე — და ზრუნავთ ოკეანზე, NEBS-ის ჯგუფი არის თქვენი სივრცე დასაკავშირებლად, სასწავლად და შესაქმნელად. ეს ჯგუფი ოკეანის წიგნიერებას გარდაქმნის პრაქტიკულ საკლასო პროექტებად და აერთიანებს სკოლებს მთელი ევროპის მასშტაბით ერთ მეგობრულ და კარგად მართული სივრცის ქვეშ.“
ჯგუფი ქმნის თანამშრომლობით ეკოსისტემას, სადაც მასწავლებლები ერთობლივად ქმნიან მეცნიერების, ტექნოლოგიების, ინჟინერიის, ხელოვნებისა და მათემატიკის (STEAM) ამოცანებს და კვლევაზე დაფუძნებული საბუნებისმეტყველო განათლების (IBSE) საგანმანათლებლო გზებს, რომლებიც ეფუძნება რეალურ ოკეანურ გამოწვევებს და ბუნებრივად მივყავართ გარე სასწავლო აქტივობებამდე.
- რესურსების გაზიარებისა და მენტორობის გზით კვლევა საკლასო სივრციდან გადადის ადგილობრივ ეკოსისტემებში — პლაჟებზე, მდინარეებსა და ტბებზე — და აერთიანებს საველე გაზომვებს, კარტოგრაფიასა და მოქალაქეთა სამეცნიერო მონაცემებს პროგრამირებასა და ხელოვნებასთან.
- საერთო სტანდარტები და ფრთხილი მოდერაცია ზრდის საველე სამუშაოების ხარისხსა და უსაფრთხოებას, ხელს უწყობს კვლევის ეთიკის, რისკების შეფასებისა და გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობიანი დამოკიდებულებების ჩამოყალიბებას მოსწავლეებში.
- საერთაშორისო პარტნიორობები შესაძლებელს ხდის სხვადასხვა ქვეყნების საველე მონაცემების შედარებას, რაც ავითარებს კრიტიკულ ანალიზსა და სამეცნიერო კომუნიკაციის უნარებს.
- NEBS-სა და გაეროს ოკეანის მეცნიერების ათწლედთან დაკავშირებული ჯგუფი ხელს უწყობს დაფინანსების მოზიდვასა და გრძელვადიან მდგრადობას, რითაც IBSE-სა და გარე სწავლებას სკოლის პროგრამებში ამკვიდრებს.
ტომაში დარწმუნებულია, რომ მასწავლებლების ხმა მნიშვნელოვანია:
„მიუხედავად იმისა, ატარებთ თქვენს პირველ სანაპიროს დასუფთავების აქციას, აერთიანებთ ოკეანის მონაცემებს მათემატიკაში თუ ერთობლივად ქმნით ბილინგვურ ხელოვნება–მეცნიერების გამოფენას, ეს ჯგუფი არის ადგილი, სადაც მასწავლებლები მასწავლებლებს ეხმარებიან — და სადაც საკლასო სივრცეში წარმოქმნილი მცირე ტალღები ერთ დიდ ევროპულ ტალღად ერთიანდება.“
ამჟამად ჯგუფს თითქმის 200 წევრი ჰყავს — თუ eTwinning-ის მასწავლებელი ხართ, შემოუერთდით დღესვე და გახდით მისი ნაწილი!
როგორ გამოიყურება „ლურჯი სკოლა“ პრაქტიკაში
ევროკავშირის „ლურჯი სკოლების“ ინიციატივა მარტივი იდეით დაიწყო: დაეხმაროს მასწავლებლებსა და მოსწავლეებს „ლურჯის აღმოჩენაში“ — სკოლის პროექტის მეშვეობით საკუთარი პირადი კავშირის პოვნაში ოკეანესთან. იმის საჩვენებლად, თუ როგორ აისახება ეს პრაქტიკაში, NEBS-ის ჯგუფის წევრებმა გააზიარეს თავიანთი პროექტების შედეგები, ისტორიები, სახალისო მომენტები და გამოცდილება, რომლებმაც მათი გზა ჩამოაყალიბა.
- მრავალი პროექტის გამაერთიანებელი მკაფიო ხაზი არის ლოკალურად დაწყების იდეა. იქნება ეს საბერძნეთში ადგილობრივი გუბეების დაკვირვება, პოლონეთში წყალშემკრების შესწავლა თუ ალბანეთში ოსუმის მდინარის აღდგენა — მოსწავლეებმა გააცნობიერეს, რომ ოკეანზე ზრუნვა იწყება მათ გარშემო არსებულ წყალზე ზრუნვით. როგორც ეს საბერძნეთის სტავრუპოლისის მე-3 საბავშვო ბაღმა მშვენივრად აღწერა: „ჩვენ დავიწყეთ ჩვენი ადგილობრივი წყლებით — და მათი მეშვეობით აღმოვაჩინეთ ოკეანე.“
- კიდევ ერთი განმეორებადი თემა არის შემოქმედებითობა. ევროპის სხვადასხვა ქვეყანაში მოსწავლეებმა პლასტმასა და გადამუშავებადი მასალები გარდაქმნეს მოზაიკებად, ციფრულ ხელოვნებად, პოსტერებად, ზღვის არსებათა სკულპტურებად და sogar ეკო-მოდის ჩვენებებადაც კი. როგორც თურქეთის ჰალიტფაშას დაწყებითმა სკოლამ გააზიარა: „სანაპიროს დასუფთავების დროს მოსწავლეებმა ნაგავი მხოლოდ არ შეაგროვეს — მათ იგი ზღვის არსებებად გარდაქმნეს.“
- ბოლოს, სკოლებმა ხაზი გაუსვეს იმას, თუ როგორ აძლიერებს „ლურჯი სკოლის“ საქმიანობა მოსწავლეებს, როგორც ლიდერებსა და ცვლილებების შემქმნელებს. სამეცნიერო მონაცემების შეგროვებიდან და ციფრული თამაშების კოდირებიდან დაწყებული, ცნობიერების ამაღლების კამპანიების დაგეგმვითა და თითოეული კლასის მიერ სახელდებული ნერგების დარგვით დასრულებული — მოსწავლეებში ჩამოყალიბდა პასუხისმგებლობისა და ჩართულობის განცდა. როგორც თურქეთის უზიუმლუს საშუალო სკოლამ აღნიშნა: „დაიწყეთ მცირე ნაბიჯით — თითო მოსწავლეზე ერთი ხე თვალსაჩინო შედეგს იძლევა.“
თითქმის ყველა პროექტმა ასევე გამოკვეთა საერთაშორისო თანამშრომლობის გავლენა. eTwinning-ის გაცვლების, ერთობლივი ღონისძიებებისა და ადგილზე ვიზიტების მეშვეობით მოსწავლეებმა ისწავლეს საზღვრებს მიღმა ერთობლივი პროექტების შექმნა.
B „ლურჯ სკოლად“ ყოფნა გაცილებით მეტია, ვიდრე ცალკეული აქტივობების განხორციელება — ეს არის გზა, რომელიც ადგილობრივ ქმედებას გლობალურ გააზრებასთან აკავშირებს, კრეატიულობას მეცნიერებასთან აერთიანებს და მოსწავლეებს აძლიერებს ცოდნითა და თავდაჯერებით, რათა დაიცვან ოკეანე, დაწყებული იმ სამყაროდან, რომელიც მათი საკლასო ოთახის კარს მიღმაა.
— ტომაშ ორჯა, NEBS-ის ჯგუფის დამფუძნებელი;
ევროპისა და მის ფარგლებს გარეთ მდებარე სკოლებთან დაკავშირების შესაძლებლობა გადამწყვეტ მნიშვნელობას იძენს ამ საქმიანობის ტრანსფორმაციული ეფექტის უზრუნველსაყოფად — როგორც გარემოსთვის, ისე თავად განათლებისთვის. სწორედ ამ საჭიროებიდან გამომდინარე შეიქმნა NEBS ჯგუფი ევროპული სასკოლო განათლების პლატფორმაზე: მასწავლებლების გაერთიანების, თანამშრომლობის გაძლიერებისა და ოკეანური წიგნიერების განვითარების მიზნით, გაზიარებული იდეების, საერთო გამოწვევებისა და ერთიანი მიზნის საფუძველზე.
Additional information
-
Target audience:TeacherStudent teacherSchool leaderTeacher educator
About the authors
